Jacob de Baan

Jacob de Baan In 1987 studeerde Jacob de Baan af aan de Gerrit Rietveld Academie, en werkte daarna in Amsterdam en Leiden met Frans van Nieuwenborg en Martijn Wegmann. In 1992 was hij betrokken bij ‘Team Buchin Design’ in Berlijn en tot 1994 bij ‘Frogdesign’ in Altensteig. In 1995 richtte hij in Amsterdam zijn eigen bedrijf op, met betrekking tot het ontwerpen van verlichting. Hij hield zich voornamelijk bezig met lampen, ecologie, product design en trend research. Menig ontwerp is onderscheiden met verschillende prijzen. Zijn collectie bevat innovatieve lamp designs, waarbij de lichtbron als beginpunt is gekozen, gecombineerd met de meest moderne technologie. De lichtbronnen zijn gebaseerd op allerlei soorten licht, zoals kaarslicht, fluorescerende of halogeen lampen. De impressie die zijn collectie geeft, is een combinatie van modern design met gevoel voor comfort en gezelligheid. Het is duidelijk dat Jacob de Baan gefascineerd is door het oog. ‘De werking van het oog, verblinding, helderheidsverschillen. Lichtkleur, de hoogte van de lichtbron zijn de twee belangrijkste ''wapens'' in de handen van de ontwerper. Mensen zijn geneigd op een bepaalde manier op deze twee eigenschappen van lampen te reageren. Vergelijk een strakke blauwe of grijze hemel overdag. Een duidelijke daglichtsituatie. De zon staat hoog aan de kim. Deze lichtsituatie wordt nagebootst in kantoren, fabrieken en andere werkplekken. Mensen hebben een actieve instelling. Vergelijk een ondergaande zon: het licht is warmrood en de zon staat laag. Dit wordt nagedaan in kampvuren, open haarden etc: laag geplaatst in de ruimte en warmrood licht. In mijn verlichtingsarmaturen boots ik de tweede situatie vaak na: kaarslicht maar met moderne reflectoren. Warmrood flakkerend licht. Laag geplaatst. Bijvoorbeeld Lampada Mobile Ook waxine lichtjes hebben mijn interesse: met veel lampjes maken mensen een klein universumpje van de woning (vergelijk de sterrenhemel).’ Het ontwerp waar Jacob het meest trots op is, het ontwerp wat hij als meest geslaagd en succesvolst noemt, is de Piccola. Een ontwerp in toptechniek uitgevoerd, waarbij het licht van een waxine lampje op de muur en plafond wordt geprojecteerd. Ook de Orbito en de keramische lampen bevallen hem goed. In een ontwerp streeft Jacob naar zelfontplooiing en het creëren van iets échts en goeds, dat blijvend is.
De opdrachtgevers voor zijn werk verschillen, van het Ministerie van Financiën, NOC*NSF en Philips tot Swarovski. Voor het Ministerie ontwikkelde hij samen met Martijn Wegman en Richard Niessen de verschillende euro munten, met een duidelijke typografie. Tijdens de ‘Salone del Mobile’ in Milaan, liet Jacob de Baan zien, hoe de verschillende benaderingen van ontwerp kunnen worden gecombineerd tot een effectieve proces- en klantgerichte aanpak, gestoeld op persoonlijk initiatief en betrokkenheid. Jacob de Baan is tevens initiatiefnemer en art director van het event ‘Dutch Light’; een concept waarin werk van verschillende Nederlandse verlichtingontwerpers werd vertoond in lichtkokers van vijf meter hoogte, in opdracht van Philips Nederland en het Stedelijk Museum Amsterdam. Buiten verlichtingontwerpen, is Jacob de Baan ook betrokken geweest bij ontwerpen voor keramiek. In samenwerking met Marjet Wessels Boer en Margit Seland ontwikkelde hij ‘New Delft’. Producten die op basis van de authentieke kracht en waarde van de de eeuwse keramiekfabriek in Delft zijn ontwikkeld. De vormgeving is modern en eigentijds, terwijl de decoratie geïnspireerd is op de eeuwenoude merktekens en klassieke stansringen die bij traditioneel Delfts aardewerk alleen aan de onderkant zichtbaar zijn. Afgelopen jaren heeft hij veel art direction met betrekking tot toerisme in Amsterdam gedaan. Zowel in een project voor de Koninklijke Porceleyne fles, voor Inside Design Amsterdam, als voor het Van Gogh Museum.
‘Toeristen zijn mensen met een gemiddeld hoge opleiding en goede smaak, die Amsterdam bezoeken. Het is de grootste industrie ter wereld waarbij emotie en beleving de belangrijkste factoren zijn. De culturele kwaliteit van Europa en Nederland zit in de historie. Nieuwsgierige bezoekers uit de gehele wereld willen die geschiedenis beleven en daar iets van mee naar huis nemen. Hoe doe je dat, hoe gaat dat? Leuke vragen.’
De plannen voor de toekomst zijn voor Jacob de Baan, ‘doorgaan als art director en mooie lampen maken!’